Herken de kenmerken

Als stress te lang aanhoudt en niet wordt opgelost, kan iemand overspannen raken.
Stress en spanning ontstaan vaak op de werkvloer. Als gevolg kan iemand
geleidelijk aan de betrokkenheid bij het werk en de directe omgeving verliezen. Hij of zij
krijgt last van uitputtingsverschijnselen. Overspannen mensen raken zowel lichamelijk
als emotioneel uitgeput. Een andere term die wel voor overspannenheid wordt gebruikt, is het uit Amerika afkomstige begrip ‘burn-out’.

Persoonlijke eigenschappen, de werksituatie en maatschappelijke factoren dragen ertoe bij dat iemand overspannen kan raken. Overspannen raken is een geleidelijk proces. De stress neemt - in het begin onopgemerkt - toe. Het is van steeds grotere invloed op het dagelijks handelen. Iemand die overspannen is, gaat zich minder dan anders inzetten voor het werk en voelt zich nauwelijks meer betrokken. Uiteindelijk kan diegene het werk niet meer aan: of omdat er niet meer kan worden voldaan aan de eisen die de werkgever stelt, of omdat de eigen eisen te hoog gesteld zijn. Er ontstaat het gevoel gefaald te hebben. De stress grijpt als het ware om zich heen. Op steeds meer gebieden is de stress merkbaar. Het geestelijk en lichamelijk welzijn van iemand die lijdt onder stress worden aangetast. Hij/zij raakt letterlijk uitgeput en kan steeds minder verzetten.

Wat is een burn-out?
Een burn-out ontstaat wanneer je net zolang je energiereserves aanspreekt totdat je letterlijk opgebrand bent en je lichaam geen energie meer overheeft en ook niet meer aanmaakt. Dat betekent dat je lichaam letterlijk uitgeput is. Hierdoor kunnen allerlei klachten ontstaan, zowel lichamelijk als geestelijk. Een aantal veel voorkomende signalen zijn: desinteresse, ongeïnteresseerdheid, slapeloosheid, spierspanning, gevoelens van onrust, gevoelens van angst, depersonalisatie, vergeetachtigheid, hoofdpijn, de draad kwijt zijn, geen structuur meer hebben en ook niet kunnen vinden.

Zelfonderzoek
Door zelfonderzoek kun je kijken hoeveel en wanneer je last hebt van stress. Kijk waar de problemen vandaan komen: hangen de problemen op het werk samen met problemen in de persoonlijke sfeer? Een combinatie van problemen in de privé-sfeer en op het werk vormen een grote belasting voor iemand. Pas als duidelijk is waar de stress vandaan komt, kan gekozen worden voor een aanpak van de stress.

Werkstress
Is er sprake van werkstress, dan kun je zelf maatregelen nemen om dit te verminderen. Ga eens praten met collega's en leidinggevenden over de dingen die je niet bevallen. Zoek daar zelf het goede moment voor uit. Maak duidelijk aan jouw omgeving wat voor jou een goed werkklimaat is. Geef grenzen aan in het werk en zorg dat er sprake is van een goede werkverdeling door deze daadwerkelijk ter sprake te brengen. In je persoonlijke leven kun je bewust ontspanning zoeken. Ook als je moe bent, kun je bijvoorbeeld gaan wandelen, fietsen of hardlopen. Of je kunt ontspanning zoeken door yoga, meditatie etc. Heel belangrijk is, dat je wat meer afstand neemt tot je werk en leert te relativeren.

Wegen jouw zorgtaken te zwaar?
Als jouw taken als mantelzorger te zwaar wegen is het belangrijk ook deze stressfactor aan te pakken. Kijk eens kritisch naar je zorgtaken. Vraag bijvoorbeeld een goede vriend(in) om je hierbij te helpen. Welke onderdelen vind je leuk en geven je energie, en welke doen dit juist niet? Denk samen na over mogelijkheden om de vervelende taken met iemand te delen, of aan iemand over te dragen. Wie zou(den) je hierbij willen helpen? Op welke manier? Wees niet bang om anderen om hulp te vragen. Geef daarbij goed aan om welke taken het gaat en wat je aan de ander vraagt.

Is er geen verbetering in de situatie, dan is het aan te bevelen eens te onderzoeken of de bestaande situatie (in je werk, in privé) bij jou past. Je kunt ander werk overwegen, misschien binnen hetzelfde bedrijf of bij een andere werkgever. Het kan ook zo zijn dat hetzelfde werk bij een andere werkgever minder stress oplevert. In je zorgtaken kun je overwegen om een groot deel van de taken over te dragen aan (professionele) hulp, zodat jijzelf meer aandacht kan geven op het persoonlijke vlak. Het is in ieder geval aan te raden om open te staan voor de verschillende oplossingen en deze te onderzoeken.

Hulp of advies nodig? Neem contact op met De Zorgondersteuner 077-3231130.